Metabolički sindrom – uzroci, simptomi i posljedice

Metabolički sindrom – uzroci, simptomi i posljediceMetabolički sindrom (Reavenov sindrom ili sindrom X) nije bolest, već skup sljedećih metaboličkih poremećaja:

  • inzulinska rezistencija (neosjetljivost stanica jetre i mišića na inzulin)
  • trbušni tip debljine (nakupljena visceralna masnoća u trbušnoj šupljini)
  • povišen krvni tlak
  • dislipidemija (poremećaj razine masnoća u krvi)

Budući da metabolički sindrom karakteriziraju ova navedena četiri poremećaja, često ga se naziva i smrtonosni kvartet.

Prema smjernicama Svjetske zdravstvene organizacije metabolički sindrom dijagnosticira se kod povišene razine glukoze u krvi mjerene na tašte (≥ 5.6 mmol/L) uz prisutnost dva ili više fakora –  trbušnim tipom debljine, povišenim krvnim tlakom ili dislipidemijom (povećanom razinom ‘lošeg’ LDL kolesterola te smanjenom razinom ‘dobrog’ HDL kolesterola).

Uzroci pojave metaboličkog sindroma mogu biti stečeni i nasljedni, ali najčešće su stečeni i to su:

  • prekomjerna tjelesna težina
  • fizička neaktivnost
  • visokokalorična i ugljikohidratima bogata prehrana
  • stres

Navedena četiri uzroka tipični su problem razvijenih zemalja zapadnog svijeta, zbog čega ovaj sindrom postaje problem pandemijskog razmjera. Posljedice navedenih uzroka i prvi simptomi metaboličkog sindroma su abdominalna pretilost, odnosno nakupljanje masnog tkiva u području trbuha, te povišena razina glukoze i inzulina u krvi zbog razvoja inzulinske rezistencije.

Metabolički sindrom može uzrokovati razvoj sljedećih bolesti:

  • dijabetesa tipa 2
  • kardiovaskularne bolesti
  • nealkoholnu masnu bolest jetre (NAFLD)
  • sindrom policističnih jajnika (PCOS)
  • mentalne poremećaje (depresiju, bijes i napetost)
  • demenciju
  • zloćudne bolesti

Metabolički sindrom je prvi vjesnik rizika od razvoja dijabetesa tipa 2 i kardiovaskularnih bolesti. Najčešće kardiovaskularne bolesti koje se razvijaju kao posljedica metaboličkog sindroma su ateroskleroza te bolesti srca i krvnih žila (bolesti perifernih krvnih žila, angina pectoris i srčani infarkt). Uz činjenicu da osobe oboljele od dijabetesa imaju 2 do 4 puta veći rizik od nastanka kardiovaskularnih bolesti, jasna je neizostavna poveznica između metaboličkog sindroma i kardiovaskularnih bolesti.

 

europska unija ljekarna fett